De basisbeurs blijft wel gelden voor MBO-studenten en studenten die voor 1 september 2015 al een basisbeurs ontvingen. Het studievoorschot geldt dus alleen voor nieuwe studenten van HBO en Universiteit en is een lening die in 35 jaar terugbetaald kan worden. De aanvullende beurs blijft bestaan voor studenten wiens ouders gezamenlijk minder dan 48.000 euro verdienen.

Investeringen

Door invoering van het studievoorschot denkt minister Bussemaker een bedrag oplopend tot 1 miljard te kunnen besparen. Op de site van de Rijksoverheid staat onder andere dit over de investeringen van dat bedrag: ‘Er valt te denken aan intensievere begeleiding, meer contacturen en beloning voor wetenschappers die goed lesgeven. Ook versterking van de opleidingscommissies, meer excellentietrajecten en betere internationale studiekansen behoren tot de mogelijkheden’.

Leenstelsel

Het studievoorschot is een doorn in de ogen van het Interstedelijk Studenten Overleg en de Landelijke Studenten Vakbond. Tom Hoven (LSVb) stelt dat zij nooit betrokken zijn bij het proces om tot een studievoorschot te komen, maar dat de vakbond wel is gevraagd voor een hoorzitting over dit onderwerp. “Ik denk dat wij niet bij het proces betrokken waren omdat er heel snel een politieke ‘deal’ is gesloten tussen VVD, PvdA, GroenLinks en D66. We hebben hoop dat de behandeling van dit wetsvoorstel door de Eerste Kamer serieus aangepakt wordt en dat het studievoorschot er niet door komt. We willen graag een uitvoerig onderzoek naar de effecten van het studievoorschot en een serieuze behandeling van dit plan. Ons bezwaar richt zich er vooral op dat met dit leenstelsel studenten gedwongen worden om een schuld aan te gaan of nog meer bijbaantjes te nemen. We denken dat dit de studie niet ten goede komt. Door het studievoorschot worden studenten opgezadeld met een hogere schuld en extra rente.”

Leenangst

Vrijdag 14 november protesteerden duizenden scholieren tegen het studievoorschot. Rosanne Broekhuizen (ISO) stelt: “Er was heel snel een akkoord in de Tweede Kamer en wij vinden het belangrijker om de Eerste Kamer ervan te doordringen dat dit geen goed plan is. Natuurlijk is het goed dat we met zijn allen blijven nadenken over studiefinanciering, maar door het studievoorschot voorzien wij dat er minder jongeren gaan studeren. De onderzoeken naar de effecten van het studievoorschot spreken elkaar behoorlijk tegen, maar zeker tien procent van de jongeren heeft gezegd niet meer te gaan studeren. Daarnaast is er veel leenangst onder vooral armere gezinnen. Het ISO vindt dat dit goed gemonitord moet worden omdat de toegankelijkheid naar hoger onderwijs gewaarborgd moet blijven.” Wat het LSVb en het ISO betreffen, wordt het wetsvoorstel door de Eerste Kamer dan ook afgekeurd. “Ook omdat er nog niets bekend is over de beloofde investeringen. Beter is het om eerst na te denken over álle facetten van het plan, voordat het door kan gaan.”